Hoe duurzaam is Tony's Chocolonely?

De chocoladefabriek geeft 40 procent meer voor hun cacao en dringt slavenarbeid terug. Nu gaat het samenwerken met de concurrentie. Waarom?

Tony’s Chocolonely zoekt op korte termijn samenwerking met een andere grote fabrikant - zoals Nestlé of Mars - om sneller te groeien en meer impact te maken. Dat zegt Chief Chocolate Officer (CEO) en grootaandeelhouder Henk Jan Beltman: “Als we de Verenigde Staten en Europa willen veroveren, en dat willen we, zijn de risico’s in je eentje te groot. We kunnen dat niet behappen.”
Tony’s Chocolonely groeit sterk. Dit jaar werd het marktleider in Nederland en versloeg hiermee met een marktaandeel van 19 procent in chocoladerepen onder meer Verkade, Mars en Nestlé. De omzet is afgelopen boekjaar, dat in september eindigde, 23 procent gestegen tot 55,1 miljoen euro.
Wel daalde de nettowinst van 2,7 miljoen euro naar 2,5 miljoen euro, vooral door investeringen in buitenlandse groei: vorig jaar opende Tony’s een kantoor in de Verenigde Staten en volgende maand zet het bedrijf voet aan de grond in Londen. Puur om de zichtbaarheid van de missie en de afzet van Tony’s Chocolonely te vergroten.

Terugdringen van kinderarbeid

Die missie is: “Sociale impact maken door chocolade te produceren”, zegt Beltman: “Daarom moeten we groeien. Dan kunnen we overal ter wereld ons verhaal vertellen.” Dat gaat over een eerlijker prijs voor cacaoboeren, het terugdringen van kinderarbeid en slavernij in de productielanden Ghana en Ivoorkust. Beltman bezit 56 procent van de aandelen Tony’s Chocolonely en heeft 76 procent van het stemrecht.
Om de impact verder te vergroten praat Tony’s Chocolonely voortdurend met vele winkelketens om de repen in de schappen te mogen leggen. Zo staat Ikea op het punt de chocoladerepen te verkopen. Anders vindt Beltman het ook goed als een concern de methode van Tony’s Chocolonely overneemt: Albert Heijn gaat vanaf nu als eerste supermarktketen voor zijn chocolamerk Delicata cacao inkopen volgens de principes van Tony’s Chocolonely.
Het bedrijf heeft een relatief lage nettowinstmarge van 4,5 procent, onder andere omdat het bedrijf aan zijn boeren 40 procent meer voor de cacao betaalt dan de wettelijk vastgestelde Farm Gate Price die de andere fabrikanten betalen. Bovendien spendeert de onderneming geld aan de opsporing van kinderarbeid en de verbetering van de arbeidsomstandigheden.

Twee miljoen illegaal

Ruim twee miljoen kinderen werken illegaal in de cacaoteelt in Ghana en Ivoorkust. Beltman: “Nog elk jaar worden enkele duizenden kinderen voor 200 of 300 dollar verkocht aan boeren om hen te laten werken op de cacaoplantages in Ivoorkust en Ghana, waar het grootste deel van onze chocola vandaan komt. Die kinderen maken lange dagen, ze leven in slechte omstandigheden, mogen de plantage niet verlaten en niet spreken met hun familie. Hoewel er veel vooruitgang is, is dat moeilijk voor mij om te zien.”
Beltman: “Ik heb de mooiste baan van de wereld, maar Tony’s Chocolonely is er niet voor de lol. We moeten resultaat halen. We zijn er dus niet voor klanten die onze chocolade lekker vinden of die ons hip vinden. We zijn een impact-organisatie die chocolade maakt. Minstens 30.000 mensen in Ghana en Ivoorkust zijn slaven op cacaoplantages. Dus ik kan nog niet trots zijn op mijn werk.” Zijn doel is volgend jaar met 32 procent te groeien.

Fabriek in Nederland met achtbaan

In 2021 verplaatst Tony’s Chocolonely de productie van België naar Nederland. Het bedrijf begint volgend jaar met de bouw van een fabriek aan de rand van Amsterdam, waar ongeveer 300 mensen gaan werken. Hier komt ook het hoofdkantoor, waar bezoekers via een achtbaan een rondleiding kunnen krijgen door de chocoladefabriek.