Rechter maakt gehakt van fiscale valkuil bij verkoop aandelen door oprichters

De Belastingdienst heeft bakzeil gehaald in een zaak tegen oprichters van softwarebedrijf Mendix om fiscale afhandeling van de opbrengst van de verkoop van hun aandelen. De drie oprichters verkochten hun belang in het bedrijf aan Siemens in 2018. Het FD schrijft hierover. De fiscus stelde dat de aandelenbelangen van de ondernemers mogelijk vielen onder de regeling voor een lucratief belang. Hierdoor werden de opbrengsten uit de verkoop van hun aandelen niet als regulier ondernemersvermogen gezien, maar als zwaar belast inkomen.

Een lucratief belang is een fiscale term voor een aandelenbelang of financieel recht waarmee iemand een buitensporig hoog rendement kan behalen met een bedrijfsverkoop. In 2009 is er een regeling ingevoerd om te voorkomen dat werknemers of managers (vooral bij private-equityfondsen en bedrijven die door investeerders worden overgenomen) hun beloning omzetten in aandelenwinst en daardoor veel minder belasting betalen.

Belang van 30 procent

In de zaak Mendix verkochten de oprichters hun belang van 30 procent, maar daarbij was volgens de Belastingdienst sprake van een lucratief belang, zo schrijft het FD. De oprichters bestreden die uitleg. Zij stelden dat de waarde van hun aandelen het resultaat was van jarenlang ondernemerschap, investeringen en de groei van het bedrijf. Toch startte de Belastingdienst een onderzoek en legde een van de ondernemers uiteindelijk een aanslag van 35 miljoen euro op.

De rechtbank Den Haag oordeelde dat de fiscus in het geval van de zaak Mendix te ver was gegaan. Volgens de rechter had de Belastingdienst eerder moeten inzien dat de aanslag waarschijnlijk geen stand zou houden en had overleg met de belastingadviseurs van de oprichters sneller moeten plaatsvinden.

Op scherp

De uitspraak zet de discussie over de toepassing van de lucratiefbelangregeling opnieuw op scherp, aldus het FD. Hoewel de regeling bedoeld is om excessieve beloningen via aandelenconstructies te belasten, waarschuwen fiscalisten dat ook ondernemers en oprichters van start-ups en scale-ups ermee geconfronteerd kunnen worden.

Volgens fiscalisten die het FD heeft gesproken is de reikwijdte van de regeling tegen een lucratief belang groter dan gedacht. “Het raakt in de praktijk soms ook ondernemers en oprichters van start-ups en scale-ups”, zegt Maarten Hoelen, tax partner bij BakerMcKenzie, in het FD. “Veel van hen realiseren zich pas bij een verkoop dat de lucratiefbelangregeling mogelijk van toepassing kan zijn.”

De Belastingdienst heeft de fouten erkend, excuses aangeboden en maatregelen genomen om toekomstige zaken rond lucratief belang beter te beoordelen.