Hoe kunnen organisaties zichzelf continu opnieuw uitvinden en welke rol speelt finance daarbij?

Innovatie kun je leren. Dat is het motto bij Amazon Web Services (AWS). Want, zo stellen ze bij het bedrijfsonderdeel van Amazon.com; het is mogelijk om met een gestructureerde aanpak innovatie in je DNA te krijgen. In een Round Table op FM Dag 2022 leggen Marcel Evers en Will Hegarty van het platform, dat voorziet in webdiensten en cloud computing, uit hoe dat in de praktijk gaat.

AWS werd twintig jaar geleden door Amazon gelanceerd en bestond in die beginfase uit slechts enkele hulpmiddelen en diensten. In 2006 werd het bedrijfsonderdeel opnieuw geformuleerd en gelanceerd, waarbij de drie serviceaanbiedingen van Amazon S3 cloudopslag, SQS en EC2 werden gecombineerd.

Met, vanaf dat moment, online diensten voor ontwikkelaars, websites, applicaties en bedrijven. Vier jaar geleden kwam daar schaalbaarheid op AWS bij. Een methode voor cloud computing waarbij het aantal beschikbare bronnen in een serverfarm groter of kleiner kunnen worden gemaakt, gerelateerd aan de behoefte aan rekenkracht.

Met grote klanten als NASA, Netflix en een groot aantal Duitse beursgenoteerde bedrijven levert AWS anno 2022 bijna 200 producten en diensten, waaronder netwerken, databases, software-implementatie en programma-tools.

In een door moderator Anna-Bo Bouwens, CHRO Community Manager bij Sijthoff Media, voorgezeten Round Table werd gesproken over de continu veranderende wensen van klanten en de technologische kansen en mogelijkheden om daarmee te kunnen dealen. In de praktijk moeten organisaties zichzelf continu opnieuw uitvinden om relevant te blijven. En, waar innovatie lang een buzz-woord was, staat het inmiddels bij veel bedrijven op de strategische pole position. Met als kanttekening dat innovatie vaak en voor velen een ietwat ongrijpbaar begrip blijft en dat slechts weinig organisaties er daadwerkelijk in slagen disruptief te zijn in hun markt.

Will Hegarty van Amazon Web Services begon negen jaar geleden bij finance zit nu het Cloud Economics Team voor. “Het gaat erom de juiste processen door te voeren met de juiste skills in het team”, vertelt de Brit. ”Bij die capabilities horen cultuur, mechanismen, organisatie en architectuur. Cultuur betreft leiderschapseigenschappen, mechanismen staan er bijvoorbeeld garant voor dat je leert van gemaakte fouten, organisatie betekent erg lean; kleine en zichzelf runnende teams – wij spreken wel van twee pizza’s samenstellingen – en architectuur geeft de bouwers de tools en vrijheid opdat ze niet worden gehinderd door bijvoorbeeld bureaucratie.”

Bij AWS innoveerden ze sneller dan dat data centers het in de praktijk toestonden, omdat die centers aanvankelijk onvoldoende capaciteit in huis hadden. De onstuimige groei van Amazon Web Services werd organisch bereikt, met slechts af en toe een kleine overname. “Bijvoorbeeld die van een ‘vers supermarkt’ in de Verenigde Staten”, aldus Hegarty. “Bedoeld om een voor ons geheel nieuwe markt te betreden.”

Deelnemers aan de Round Table, kundig en met verve voorgezeten door Anna-Bo Bouwens, waren afkomstig uit heel diverse sectoren: CFO’s en financieel directeuren in automotive, de bouw, vastgoed, sierbloemen, de luchtvaartindustrie, de zeesleepvaart. Met aandacht werd er geluisterd naar Will Hegarty en zijn Nederlandse collega Marcel Evers. Bijvoorbeeld als het duo uitlegt hoe de inmiddels wereldvermaarde Amazon Kindle tot dat grote succes evalueerde. “Nu heel populair, binnen enkele seconden kun je welk boek dan ook downloaden”, aldus Hegarty. “Maar de weg naar succes was lang, de Kindle kostte jaren van ontwikkeling.”

“Met Amazon Go hebben we een ‘just-walk-out strategy’ weten te realiseren”, vult Marcel Evers aan. “Een barcode op je smartphone, camera’s in de winkels, die automatische check out, waarna automatisch en razendsnel de invoice op je telefoon volgt. Technologie die door een mix van outsourcing door niche company’s en onze eigen teams tot stand kwam. Technologie die, denk alleen aan de camera’s, écht innovatief was. En die we nu verkopen aan derden. To shake up the market!

Tot stand gekomen, tot een succes afgerond, zo claimen ze bij AWS, door dat kwartet aan capabilities – cultuur, mechanisme, organisatie en architectuur – in de organisatie, in de mensen, in de teams te verankeren.

Een CFO, werkzaam in de vleesindustrie: “Wij zijn in zes jaar gegroeid van 100 naar 400 miljoen euro omzet, zowel organisch als door middel van M&A. Maar met name door die acquisities, soms wel vier per half jaar, kun je enerzijds innoveren dankzij die nieuwe bedrijven, anderzijds is daar altijd die ‘uitdaging’ van het doen samensmelten van verschillende culturen. Want van plug & play is hier zeker geen sprake. Wij stonden voor een zware uitdaging en in the end waren we niet op alles voorbereid. En met al die nieuwkomers in de organisatie stond voorop dat we geen problemen met bacteriën, geen schandalen wilden. Uiteindelijk ging het erom de juiste mensen te vinden en die op de juiste plekken te zetten. Bij ons was dat die IT-man uit dezelfde industrie, die de productie setting kende en zorgde voor de noodzakelijke integratie.”

Bij innovatie is het ook zaak de mensen, de medewerkers te overtuigen dat verandering noodzaak is. Een CFO in een bedrijf dat mobiele netwerken aanlegt en onderhoudt: “Dingen veranderen, innoveren, oké. You serve the business en wij zijn een process driven organisatie. Maar de mensen overtuigen die nieuwe methoden aan te nemen? Vaak een veel moeilijker verhaal.”

Een collega van hem, werkend bij een traditioneel bouwbedrijf: “Je moet uitleggen wáárom je wilt, waarom je móet veranderen.” De CFO van een internationaal opererende onderneming die bloemen en planten kweekt en wereldwijd exporteert: “Kies je bij Research & Development, en dus bij innovatie, voor outsourcen of juist niet? Heb je de support van mensen en tools in huis om dat pad naar innovatie te bewandelen? Wij kunnen niet, zoals Amazon met dat camerabedrijf deed, zo maar een onderneming kopen. Dan is outsourcing, door aansluiting te zoeken bij andere platforms, een goed alternatief.”

Eén van de aanwezige financieel directeuren vraagt zich hardop af hoe problem solving zich verhoudt tot innovatie. Dat overleven in een sector die het zwaar heeft, soms belangrijker kan zijn dan innoveren. “Want als je vecht om lijfsbehoud, acteer je in een heel andere modus.”

Moderator Anna-Bo Bouwens stelt het gezelschap de vraag of er ruimte is voor het maken van fouten. “CFO’s willen in control zijn, altijd, willen risico’s voorkomen, willen gevaren neutraliseren”, luidt het antwoord. “Maar fouten maken moet ook in de finance-rol kunnen.”

Iemand uit de bloembollen-sector vult aan: “Je moet als het om verandering en innovatie gaat altijd flexibel blijven. Kiezen we voor productie in Afrika, vanwege dat milde klimaat? Of blijven we Nederland trouw, met planten die bestand zijn tegen het koudere weer hier? En is die auto van morgen op waterstof uiteindelijk niet een betere oplossing dat het elektrische voertuig waar vandaag nog iedereen op gokt?”

Marcel Evers en Will Hegarty van Amazon Web Services stellen dat er een grijze lijn ligt tussen innovatie en verbetering van bijvoorbeeld de finance processen in een organisatie. “Aan het einde van de dag wil je dat je klanten tevreden zijn, dat je ze kunt behouden. Innovatie moet leiden tot verfijning van de producten, daarom luisteren wij voortdurend naar onze klanten.”

Een in een groot familiebedrijf werkende CFO: “Cultuur moet niet in één persoon zijn gecentreerd, cultuur moet organisatiebreed hetzelfde zijn, culture is key. Alleen onder die voorwaarde werkt innovatie. Awareness creëren, innovatie & development managen, steunen, elke dag weer. Stay on it! Met mensen die de capaciteit hebben om te veranderen, te wíllen veranderen. En in principe gaat het altijd om behoud van focus. Als familiebedrijf koesteren wij die lange termijn-strategie. Met bijvoorbeeld dat entrepreneurschap van onze CEO. Meer visie, meer guts!”