Wie kan de economische ontwikkelingen het beste voorspellen? De CFO, stelt professor Kees Koedijk van de Erasmus Universiteit. Hij heeft zelfs een wereldwijd onderzoek onder CFO's ingesteld, waarvan de uitkomsten wellicht moeten concurreren met die van gevestigde voorspellingen als die van het CPB en de OESO. Maar is de CFO wel zo'n visionair?

De Teleac-professor Chriet Titulaer legde altijd zijn oor te luisteren bij de R&D-afdeling als hij wilde weten welke ontwikkelingen er op stapel stonden. De marketeers met hun gladde praatjes meed hij als de pest, want die vertelden hooguit maar welke productintroducties er op stapel stonden. Veel incassobureaus houden juist de marketing- en salesafdeling in de gaten, want die weten het beste welke orders een bedrijf heeft gescoord - een aanwijzing of het aan zijn uitstaande schulden kan voldoen. Dan zijn er natuurlijk allerlei befaamde inkoopmanager-indices: als die stijgen, zijn bedrijven kennelijk zo optimistisch gestemd dat ze grif geld uitgeven. Wie echter werkelijk wil weten hoe de economie vaart, kan het beste zijn oor te luisteren leggen bij de financiële zwaargewichten van het bedrijfsleven, de CFO's. Dit stelt professor Kees Koesdijk van de Erasumus Universiteit tenminste. CFO's hebben in zijn ogen heel gevoelige conjuncturele voelsprieten en kunnen bovendien beter vooruit kijken dan de meeste professionele conjunctuurvorsers (de OESO's en de CPB's van deze wereld). Met het CFO onderzoek kan 'wel een halfjaar vooruit worden gekeken', aldus Koedijk. Een CFO kijkt naar het hele bedrijf, verdedigt Koedijk deze stelling in een interview met het weekblad FEM Business onder de kop 'De CFO als orakel'. Dit in tegenstelling tot de inkoper, de marketeer en de meeste andere functionarissen. Dit geldt natuurlijk ook voor de CEO, maar die wil door zijn dadendrang en ambitie het zicht op de werkelijkheid wel eens kwijt raken. De CFO baseert zich daarentegen op de koele cijfers. Wat te denken van deze visie? Toegegeven, de mening van een CFO is interessant. Hij heeft inderdaad goed zich op alle aspecten van de bedrijfsvoering. Maar of hij zo'n orakel is als Koedijk veronderstelt? De CFO baseert zich op cijfers uit zijn eigen boekhouding en op prognoses die hiervan zijn afgeleid. Hij kan hiermee prima uit de voeten als hij besparingen moet doorvoeren in zijn bedrijf: hij kan beter dan wie ook doorrekenen wat die zullen opleveren. Maar als het erom gaat marktkansen en toekomstige ontwikkelingen te beoordelen, kunnen we misschien het beste kijken naar de gang van zaken bij de uitzendbureau's en andere bedrijven in pro-cyclische sectoren. Of naar de toe- of afname het aantal starters (veel mensen die de luxe van een vaste baan inruilen voor het onzeker ondernemersbestaan - een aanwizing dat de economie nieuwe groeikansen biedt). De CFO is daarentegen niet zo'n betrouwbare bron van visionaire informatie. Hij kan hij weinig meer dan ontwikkelingen uit het verleden doortrekken naar de toekomst. En zoals menige belegger weet, is de waarde van zo'n toekomstvoorspelling zeer betrekkelijk. Het oordeel van de CFO over de toekomst legt net zo veel gewicht in de schaal als dat van de CEO of de marketing- of salesmanager, of zelfs minder. De CFO als orakel? Nee hoor, de CFO orakelt ook maar wat.