Bedrijven hebben veel kansen om te vernieuwen, maar ze benutten deze niet. 'Veel ondernemingen denken bijvoorbeeld dat hun producten of diensten zijn uitontwikkeld. Dat is ontzettend jammer, want de kansen liggen voor het oprapen en de concurrent kan er zomaar vandoor gaan met je marktaandeel.'

Als de airbag van een Opel met OnStar-dienstverlening afgaat, neemt een adviseur direct contact op met de automobilist met de vraag of alles goed gaat. Eigenlijk een heel eenvoudige dienst, maar wel een heel waardevolle. Jammer genoeg bedenken te weinig bedrijven welke kansen nieuwe technologie hen biedt, vindt innovatiedeskundige Bart Stofberg. 

‘Of je nou bakker, accountant of voedingsmiddelenconcern bent, je moet jezelf vernieuwen. Als jij het niet doet, dan doet je concurrent het wel. Iedereen heeft dezelfde kansen, de kunst is om ze te benutten.’ 

Bedrijven onderschatten het tempo waarmee de wereld zich ontwikkelt, zegt Stofberg: ‘Nog niet zo lang geleden duurde het tien jaar om een nieuwe technologie te ontwikkelen en nog eens tien om de markt te veroveren, inmiddels gebeurt dat vaak binnen een jaar. Kijk bijvoorbeeld naar Airbnb, Über en ook Coolblue in Nederland: wie het eerst komt, het eerst maalt.’ 

Niet grappig
Als organisatieadviseur op het gebied van strategie en digitale transformatie ontdekte Stofberg in gesprek met ondernemers en managers een vreemd misverstand: ‘Ze denken dat ze innovatie moeten organiseren, maar dat kan helemaal niet, net zo min als dat je medewerkers kunt opdragen om grappig te zijn. Wat je wel kunt doen is het innovatievermogen van je bedrijf verbeteren. Mensen met creatieve ideeën zullen dan vanzelf opstaan.’

In zijn boek Iedereen kan innoveren beschrijft Stofberg wat ondernemingen kunnen doen om te innoveren. Stofberg heeft twee eenvoudige adviezen. Stop met doelgericht innoveren, want als je vooraf het eindresultaat bedenkt zul je nooit iets nieuws bedenken. En geef nieuwsgierige mensen de vrijheid om samen na te denken over nieuwe ideeën.

Stofberg: ‘Zeg niet welke innovatie je verwacht, maar geef duidelijk aan onder welke voorwaarden je een nieuw idee echt gaat gebruiken. Dat stimuleert medewerkers om nieuwe ideeën te bedenken.’

Groeien of ondergaan
Er is nog een reden waarom veel ondernemingen niet innoveren: ze denken bij innovatie te veel aan het ontwikkelen van nieuwe technologieën in plaats van het toepassen van nieuwe technologieën. De mogelijkheden van bijvoorbeeld het internet of things of wearables zijn nog maar nauwelijks ontgonnen. 

Er is volgens Stofberg geen proces, product of dienst dat de komende jaren niet ingrijpend kan veranderen. ‘Neem modebedrijf Zara. Dat heeft in alle kledingstukken een rfid-chip zitten zodat het precies weet hoe een kledingstuk wordt verplaatst in de winkel: wordt het wel of niet gepast, en daarna wel of niet gekocht? Gegevens die Zara gebruikt om haar collectie voortdurend aan te passen aan de wensen van de consument.’

Het voorbeeld van Zara laat volgens Stofberg zien dat innoveren makkelijker is dan je denkt. Je hoeft je mensen slechts te stimuleren om bruikbare en haalbare ideeën te ontwikkelen en ze toe te passen. En te beseffen dat het essentieel is voor je overleving: ‘Wil je groeien als Zara, of ondergaan als V&D?’