De politiek heeft nagelaten in te grijpen en de media keken de andere kant op: een ‘omzigtje’ dus.

BNR berichtte gisteren dat de schrijvers van ‘De Staatsbank’ hadden ontdekt dat het OM meer oud-bestuurders van ABN AMRO na 2008 gaat vervolgen. Logisch en goed nieuws. Het ziet er naar uit dat toch iemand bij het Openbaar Ministerie 'Dagboek van een bankier. De dagelijkse werkelijkheid achter de prooi' (2013) heeft gelezen. Mooi toch? Beter laat dan nooit.

De feiten
• De benoemingen van de nieuwe leden van de RvB van ABN AMRO Bank N.V. N-share vanaf 2008 zijn allemaal door Wouter Bos gedaan met ‘de prooi’ van Jeroen Smit als ‘handboek soldaat’.

Waaronder de manager van het jaar en 'Iron lady' Caroline Princen die in de nieuwe RvB verantwoordelijk werd voor de nieuwe Compliance-functie en voor HR trouwens. Uitgangspunt: zonder 'foute bankiers' van daarvoor: schoonschip maken dus. Zie het verhaal over mijn ontmoeting met haar in 'Dagboek van een bankier'.

• Zalm, de ex-baas van Wouter Bos, was al vanaf 2008 CEO van ABN Amro N-share en dus eindverantwoordelijk voor de splitsing en het opbouwen van de nieuwe Staatsbank.

• In tegenstelling tot wat de schrijvers van 'De staatsbank' beweren en wat Koen Haegens in de Volkskrant overneemt, was er geen sprake van een soort 'natuurlijk verloop' door o.a. de splitsing bij Compliance na 2008. Onzin. Feit is dat het een bewuste HR-aanpak vanuit de nieuwe Raad van Bestuur is geweest om zich te ontdoen van zogenaamde ‘foute bankiers’ waarbij en passant ook zo te zien nog even wat persoonlijke rekeningen met ex-Fortis collega’s werden vereffend (zie ‘Dagboek van een bankier’) door de ‘overwonnen’ ex-senior managers van ABN AMRO NL toen Fortis onder leiding van CEO Jean-Paul Votron, ex-ABN AMRO, nog een van de drie ‘winnaars’ was.

• Daarnaast is een groot aantal ervaren senior managers, experts & programma managers rond nationaal en internationaal Compliance, KYC, CDD en AML etc. vrijwillig vertrokken vanwege de nieuwe bedrijfscultuur en de nieuwe leiderschapsstijl in ‘De bank van Zalm’ waaronder ikzelf.

• Vanaf 2001 (na 9/11), na 2005 (de Cease & Desist) en vanaf de vijandige overname in 2007/2008 t/m 2011 de splitsing en de Remedy toen ikzelf ook ‘de bank van Zalm’ verliet is alles rond Compliance in nauw overleg en met toestemming van de diverse toezichthouders waaronder de Amerikaanse toezichthouder, de DNB, de betrokken lokale toezichthouders bij de splitsing en het Ministerie van Financiën gedaan. Inclusief het indelen van bepaalde groepen klanten in Nederland in de low-risk categorie.

• Bij de splitsing kwam nogmaals duidelijk naar voren hoe slecht het gesteld was met de ICT-systemen van de ABN AMRO Bank en de kwaliteit van het woud aan databases in Nederland. Het overblijfsel van de integratie van ABN en AMRO in 2000.

Geschiedschrijving in plaats van onderzoeksjournalistiek
Deze gang van zaken 13 jaar later laat opnieuw duidelijk zien dat Nederlandse journalisten meer aan geschiedschrijving doen i.p.v. aan onderzoeksjournalistiek. Wel goed voor de verkoop van je eigen boek en je eigen bv'tjes natuurlijk. Net als 'de Prooi' van Jeroen Smit. Wat je leert bij echt onderzoek doen is: ‘never ask the Christmas Turkey what will be for dinner at Christmas’.

Wat dat betreft kan men een voorbeeld nemen aan het buitenland: vlak nadat ik na 2008 werd benoemd tot global splitsingsmanager KYC werd ik door de BBC thuis gebeld voor een interview. Geweigerd natuurlijk. Maar wel een mooi voorbeeld van echte onderzoeksjournalistiek op het moment zelf en niet 12 jaar later.

ABN AMRO: het net rond Wouter Bos als Minister van Financiën in 2008 sluit zich
Tot slot. Als je een tijdlijn maakt van het handelen van de overheid met instemming van de 2e kamer bij ‘de redding’ van ABN AMRO onder leiding van Wouter Bos als Minister van Financiën, dan zijn twee dingen duidelijk:
1) Hij is eindverantwoordelijk voor het benoemen van zijn ex-baas Zalm, Wijn, Princen, Vogelzang en het herbenoemen van door Fortis grotendeels naar huis gestuurde ex-ABN AMRO NL bestuurders uit de leemlaag van het oude ABN AMRO BU NL.
2) De opeenvolgende Ministers van Financiën als grootaandeelhouder, de Nederlandse toezichthouders en de politiek heeft nagelaten in te grijpen. En de media hebben ook de andere kant op gekeken: weer een typisch voorbeeld van een ‘omzigtje’ dus.

Gelukkig hebben we nog een professioneel en onafhankelijk OM in Nederland. Nogmaals: tijd voor een parlementaire enquête.

Tony de Bree
EX-global splitsingsmanager CDD/KYC bij ABN AMRO (2008-2011).

Lees ook:
- Business as usual bij ABN AMRO
- Cruciale fase bij witwasonderzoek ABN genegeerd