Patrick Oberhaensli, CFA: ‘Vermogensbeheer vraagt om hyperpersonalisatie, beter oordeel en sterke risicodiscipline’

De verwachtingen van klanten in wealth management stijgen. Markten veranderen snel, financiële producten blijven complex en de traditionele portefeuillebenadering voelt minder betrouwbaar dan voorheen. Tegelijkertijd wordt van wealth managers, private bankers, portfoliomanagers, auditors, compliance officers en controllers verwacht dat zij technische diepgang combineren met heldere klantcommunicatie, een zorgvuldige beoordeling van geschiktheid en betere besluitvorming onder onzekerheid.

Juist daarom sluit Progressive Wealth Management, het programma van het Amsterdam Institute of Finance verzorgd door Patrick Oberhaensli, direct aan op de behoeften van de huidige markt. Als financieel expert met meer dan dertig jaar ervaring in banking, structured products, advisering en onderwijs stelt Oberhaensli dat professionals in wealth management een veel grondiger begrip nodig hebben van producten, portefeuilleconstructie, risico en implementatie dan veel organisaties nog altijd veronderstellen.

Oberhaensli gaat in op de vraag waarom hyperpersonalisatie de nieuwe norm is geworden, waar professionals risico’s, voorkeuren en randvoorwaarden van klanten nog vaak verkeerd inschatten, en waarom AI portfoliomanagement alleen kan versterken als governance stevig is ingericht.

Hyperpersonalisatie wordt de nieuwe norm
Patrick Oberhaensli ziet de grootste urgentie in veranderende klantverwachtingen. Progressive Wealth Management is vandaag de dag bijzonder relevant, zegt hij, omdat klantverwachtingen zich hebben ontwikkeld richting een meer gepersonaliseerde dienstverlening die in het klantcontact zowel expertise als transparantie vraagt. Het hybride mens-digitaal model is volgens hem inmiddels “een basisverwachting geworden in plaats van een onderscheidende factor”. Wat organisaties nu onderscheidt, zijn in zijn woorden “geavanceerde, op maat gemaakte oplossingen in combinatie met een sterke klantbeleving”.

“AI-toepassingen, vooral in portfoliomanagement, zijn essentieel om dit niveau van hyperpersonalisatie over honderden klanten heen te realiseren, terwijl een robuust risicobeheer, Investment Policy Statement (IPS) en regeldiscipline behouden blijven”, stelt hij. “AI ondersteunt realtime risicomonitoring, dynamisch herbalanceren, belastingbewuste en ESG-bewuste implementaties, en betere uitleg richting klanten. Die mogelijkheden worden in de huidige wealthmanagementmarkt steeds meer de standaard.”

Waarom risicotolerantie, rendementsjacht en een zwak IPS relevant blijven
Terwijl de verwachtingen van klanten steeds hoger worden, blijven veel adviesfouten opvallend herkenbaar. In de praktijk ziet Oberhaensli drie terugkerende categorieën fouten.

Een van de meest voorkomende is een verkeerde inschatting van de risicotolerantie. “Zowel risicobereidheid als risicocapaciteit moeten goed worden beoordeeld”, legt hij uit. “En door educatie en goede uitleg zou de risicobereidheid van de klant idealiter in lijn moeten worden gebracht met diens werkelijke risicocapaciteit.”

Liquiditeitsbeperkingen vaak overschat
Ook merkt hij op dat liquiditeitsbeperkingen vaak worden overschat, waardoor de werkelijke beleggingshorizon voor een deel van de portefeuille wordt onderschat. Het gevolg is dat private markets vaak ondervertegenwoordigd blijven.

Een ander hardnekkig probleem is de jacht op rendement. “In valuta met lage rente, zoals de Zwitserse frank, waar risicovrije rentes momenteel, of in elk geval tot februari, rond of onder nul blijven, afhankelijk van de looptijd, alloceren beleggers vaak te veel naar asset classes die aantrekkelijkere rendementen lijken te bieden.” Als sprekend voorbeeld noemt hij Zwitsers woonvastgoed, dat hogere opbrengsten biedt bij ogenschijnlijk lage volatiliteit.

Een derde zwakte zit in het Investment Policy Statement (IPS) zelf. Als het IPS niet goed is gedefinieerd, neemt het risico op problemen rond geschiktheid aanzienlijk toe. “Dat kan ertoe leiden dat portefeuilles producten bevatten die niet goed aansluiten en onvoldoende rendement opleveren voor het genomen risiconiveau.”

Wanneer productontwikkeling een adviesinzicht wordt
Het AIF-programma Progressive Wealth Management behandelt een breed spectrum aan financiële instrumenten, van kernbeleggingscategorieën en derivaten tot fondsen, structured products en operationele processen. Een van de opvallendste momenten in het programma is volgens Oberhaensli wanneer deelnemers ontdekken dat hij “een van de meest succesvolle structured products heeft ontwikkeld: de Reverse Convertible”.

Het tweede deel van dat inzicht volgt wanneer hij uitlegt hoe zo’n product tot stand is gekomen. De ontwikkeling ervan vroeg om meer dan alleen technische productontwikkeling. “Het was een combinatie van diep inzicht in de behoeften van beleggers en sterke technische expertise in derivaten. De Reverse Convertible maakte het voor het eerst mogelijk om een stabiele middellangetermijnvisie op de markt efficiënt te vertalen naar een concrete beleggingsoplossing.”

AI in portfoliomanagement alleen waardevol met sterke governance
AI creëert nu al op korte termijn waarde in portfoliomanagement, maar de werkelijke meerwaarde hangt af van de mate waarin organisaties innovatie weten te combineren met governance, uitlegbaarheid en toezicht op modelrisico. Oberhaensli noemt drie gebieden waarop AI nu al de meest directe waarde toevoegt binnen portfoliomanagement:

1. Signalen en risicoanalyse
“AI ondersteunt hier patroonherkenning in grote datasets, helpt niet-lineaire risico’s te identificeren, genereert vroegtijdige waarschuwingssignalen en ontwikkelt scenario’s die verder gaan dan traditionele VaR- of lineaire factormodellen.”

2. Implementatie en monitoring
“Inclusief geautomatiseerd herbalanceren, ESG- en constraint-checks, ondersteuning bij best execution en realtime alerts bij overtredingen of ongebruikelijk gedrag.”

3. Klantgerichte toepassingen
“Gepersonaliseerde rapportages, uitleg in gewone taal en automatisch gegenereerde portfolio reviews die consistent, snel en afgestemd zijn op de rendementsdoelen en het risicoprofiel van elke klant.”

Tegelijkertijd benadrukt hij dat dit alleen werkt als model risk governance stevig is verankerd. In de praktijk betekent dit dat organisaties beschikken over een duidelijke, bedrijfsbrede inventarisatie van AI-modellen, inclusief hun doel, eigenaar en impact, aangevuld met vastgelegde herleidbaarheid van data, validatie en performancemonitoring, waaronder bias-tests, stabiliteitschecks en challenger models.

Daarnaast vraagt dit om besliskaders met menselijke tussenkomst waarin de adviseur eindverantwoordelijk blijft, ondersteund door standaarden voor uitlegbaarheid zodat aanbevelingen begrepen, bevraagd en verdedigd kunnen worden tegenover klanten en toezichthouders. Dat is ook een compliancevraagstuk.

Hij vat het scherp samen: “AI moet worden gepositioneerd als een gecontroleerde versterking van het beleggings- en adviesproces, niet als een ondoorzichtige black box die menselijk oordeel overstemt.”

De les die veel professionals nog altijd onderschatten
Als recent marktvoorbeeld dat zijn denken heeft aangescherpt, wijst Oberhaensli op 2022. “U.S. mid-caps daalden met meer dan 19 procent, zeer langlopende U.S. Treasuries verloren meer dan 31 procent en waren nog altijd niet hersteld van hun piekniveaus uit 2020. Zelfs goud liet licht negatieve rendementen zien. Deze gelijktijdige terugval in grote asset classes, hoewel niet uniek, kwam voor velen als een verrassing na decennia van gestage obligatierally’s. Plotseling kwam het klassieke 60/40-modelportfolio ter discussie te staan.”

Hij ziet het antwoord in optimale asset allocatie, mogelijk inclusief Managed Futures, die zowel in 2022 als in 2008 tijdens de wereldwijde financiële crisis sterk presteerden. Zij helpen de rendementsverdeling van de portefeuille dichter bij een normale Gaussiaanse verdeling te brengen. En nog beter, zegt hij: “In plaats van een traditionele statische asset allocatie zou een geavanceerder, meer op visies gebaseerd model overwogen kunnen worden.”

De slotobservatie van Oberhaensli zegt veel over de richting waarin wealth management zich ontwikkelt. De uitdaging is niet langer alleen om de producten te kennen. De echte opgave is om goed afgestemde portefeuilles en adviesprocessen te bouwen die standhouden in een marktklimaat dat complexer is geworden en minder snel corrigeert.

Lees ook: Risico staat in finance niet langer aan de zijlijn

Master Progressive Wealth Management

Gain a rigorous, practice-driven understanding of today’s investment landscape, from core asset classes and derivatives to structured products, portfolio management, risk-adjusted performance, and AI in portfolio management. Join this 3-day program led by financial expert Patrick Oberhaensli, CFA.

Check dates & details

Deze bijdrage is in samenwerking met Amsterdam Institute of Finance, onderdeel van Sijthoff.