‘AI gebruikt als excuus om te reorganiseren’

Volgens het UWV, waar bedrijven hun ontslagen moeten melden, zijn in de eerste negen maanden van vorig jaar 267 meldingen binnengekomen. In totaal gaat het om 18.454 werknemers van wie de baan op de tocht staat. In 2024 werden 254 reorganisaties gemeld bij het UWV. Daarbij verloren 18.609 mensen hun baan.

Last van oplopende kosten
“Maar wij zien dat bedrijven vooral last hebben van oplopende kosten door hogere lonen voor werknemers en stijgende energieprijzen”, zo citeert Nu.nl arbeidsmarktdeskundige Rob Witjes van UWV. “Bovendien hebben ze te maken met economische onzekerheid.”

De hardste klappen vallen momenteel in de financiële sector. Zo gaat ING tot eind dit jaar tot 950 banen schrappen in Nederland, onder meer omdat functies kunnen worden vervangen door AI. Ook ABN AMRO denkt dat kunstmatige intelligentie (AI) werk van medewerkers kan overnemen.

Daarom treft de grote reorganisatie die de bank wil doorvoeren vooral ondersteunend personeel, over de gehele breedte van de bank. Bij de klantenservice, de operationele afdeling en het team dat controleert op mogelijk witwassen, wordt de werkgelegenheid met zo’n 35 procent ingekrompen.

APG schrapt duizend banen
Nu.nl wijst ook naar pensioenuitvoerder APG maakte bekend tot 2030 ruim duizend voltijdbanen te schrappen. Het bedrijf noemt automatisering, AI en “standaardisering in het vernieuwde stelsel” als mogelijkheden om de pensioendienstverlening “efficiënter” uit te voeren.

Volgens statistiekbureau CBS maken steeds meer Nederlandse bedrijven gebruik van AI bij hun werkzaamheden. Het gaat in 2025 om een op de zes bedrijven, wat een verdubbeling is ten opzichte van twee jaar geleden. Het gaat om zowel grote als kleine ondernemingen.

Geen gebruik van AI
Dat betekent ook dat een flink aantal bedrijven géén gebruikmaakt van AI, constateert Geert-Jan Waasdorp op Nu.nl. Waasdorp is CEO van arbeidsmarktonderzoeker Intelligence Group. “Kunstmatige intelligentie wordt vaak gebruikt als argument om te reorganiseren. Maar als we het gebruik van AI vergelijken met de Verenigde Staten, is het verschil enorm.”,

“Daar lopen ze anderhalf jaar voor en zijn de gevolgen zichtbaar. Zo is er grote vraaguitval in sectoren als de ICT en communicatie. Die ontwikkelingen zien we hier nog niet.”

Callcenters, accountants en consultants
Maar dat betekent niet dat er de komende jaren geen banen gaan verdwijnen in ons land vanwege de opkomst van AI, vervolgt Waasdorp. “Vooral werknemers in de zakelijke dienstverlening lopen nu te zweten. Callcenters, accountantskantoren, consultancybedrijven, bijna alle sectoren zullen er last van krijgen.”