Wat maakt u tot een 9+ Controller?

Onlangs genoot ik van een vakantie in Gambia. Een prachtig land, dat als een mond in het "gezicht" van Senegal ligt en waar de oorsprong van de slavenhandel op verschillende plaatsen haar sporen heeft nagelaten. De pijn van de slavenhandel is nog goed voelbaar op deze historische plekken.


Gambia is een arm Oost-Afrikaans land, waar een grote mate van werkloosheid heerst. Het land heeft geen natuurlijke grondstoffen, zoals olie, die men kan exporteren of voor eigen gebruik kan aanwenden.

In Gambia zijn de economische contrasten groot. Enerzijds kookt men grotendeels nog op hout, en haalt water soms nog uit een diepe waterput. Anderzijds heeft bijna iedereen al wel een mobiele telefoon (vaak wel zonder benodigde credits om zelf te kunnen bellen, maar toch). In Nederland wordt de komende jaren 4G uitgerold, beginnend in de Randstad. Overal in Gambia zie je nu reclame voor 4G en is er al een 4G-netwerk! Daarmee is er al wel een ander infrastructureel probleem. De meeste mensen hebben namelijk wel een telefoon, maar die is vaak nog niet geschikt voor dataverkeer.

In West-Afrika is de jaarlijkse economische groei door gebruik van telefonie veel groter geworden. De laatste jaren laten groeicijfers van 7 tot 10 procent per jaar zien. Dit komt met name omdat de telefoon daar ook gebruikt wordt voor het doen van betalingen (gelijk aan de pinbetaling zoals wij die kennen). Hierdoor is meer handel mogelijk, mede omdat regulier bankbetalingsverkeer door gebrek aan infrastructuur van banken nog bijna niet mogelijk is.

Wat mij in Gambia intrigeerde is dat het land sneller in staat is om sprongen voorwaarts te maken in de technologische ontwikkeling, waarbij hele stappen in infrastructuur overgeslagen kunnen worden. Het land is met betrekking tot de aanleg van infrastructuur sneller in staat om iedereen van goed telefoniebereik te voorzien, dan van water, wegen en elektriciteit.

Zouden wij dit in Nederland ook kunnen doen, dit overslaan van infrastructurele stappen? Welke innovatieve mogelijkheden zouden er toe bij kunnen dragen dat onze economie een groei boost krijgt? Het is interessant om hier over na te denken.

Recent kwam in het nieuws dat er in Nederland (maar ook in andere landen, bijvoorbeeld in de Verenigde Staten) minder nieuwe goederen gekocht worden, maar goederen meer en meer geruild, gedeeld en geleend worden. Dit komt in de plaats van zelf kopen en (daarna) weggooien of slechts sporadisch gebruiken. De huidige manier om aanbieders en afnemers bij elkaar te brengen is via websites. In Nederland is bijvoorbeeld Peerby zo’n site. Middels deze speciaal ontwikkelde website kan een zoekopdracht worden ingegeven en wordt actief bij de naaste buren navraag gedaan of zij het gevraagde artikel hebben. Daarna kun je zelf het daadwerkelijke contact leggen en de condities bespreken. De te ruilen of te delen duurzame goederen, verbruiksgoederen, diensten en overige immateriële zaken zijn hierbij onbegrensd.

McKinsey heeft berekend dat er wereldwijd heel veel bespaard kan worden indien deze ontwikkeling zich voortzet. Dit betekent een hele nieuwe economische (infra)structuur. Dit zorgt er tevens voor dat dit door particulieren ingezette initiatief grote gevolgen kan hebben voor de traditionele maakindustrie. Dit biedt aan de andere kant echter ook kansen voor nieuwe bedrijven die vragers en aanbieders bij elkaar brengen en bedrijven die diensten ondersteunen (bijvoorbeeld verzekeraars). De hiervoor gebruikte infrastructuur is nu (nog) internet.

Zal dit beperkt blijven tot alleen de particuliere markt, of zal zich dit ook doorzetten naar de bedrijfsmarkt? Denk u eens in wat deze trend voor (economische) gevolgen voor uw bedrijf zal hebben?

Het jaarcongres Controlling heeft dit jaar als thema de 9+ Controller. Is dit iemand die primair steunt op vaktechniek en zorgt voor een interne organisatie die 'in control' is, of is het iemand die met gezond boerenverstand en met een ruime blik de wereld inkijkt en de globale en conceptuele trends signaleert en de bijbehorende risico's (maar voornamer nog: de kansen) op waarde schat?