Kapitaalmarkt biedt u nieuwe kredietoplossingen om te ondernemen

Grote financiële transacties brengen risico's met zich mee. Want als uw opdrachtgever een grote order niet betaalt, komt de winstgevendheid van uw onderneming in het geding. U kunt hiervoor een kredietverzekering afsluiten, maar als gevolg van onrustige financiële markten en strengere regelgeving zijn bepaalde kredietrisico's niet of nauwelijks meer te verzekeren. Toch wilt u graag zaken doen, kansen pakken en risico's verantwoord nemen. De kapitaalmarkt biedt alternatieven.


Deel 1

Beschikbaarheid kapitaal
Sinds de bankencrisis in 2008, de krediet¬crisis die daarop volgde en de eurocrisis die nog altijd voortduurt, staat de beschikbaarheid van kapitaal onder druk. Vernieuwde regelgeving voor banken vanuit Basel 3, aangescherpte randvoorwaarden voor interne risk & compliance en veranderingen in de perceptie van het risico hebben tot gevolg dat er strengere eisen gelden bij het verstrekken van kapitaal. Dit maakt het voor bedrijven aanzienlijk moeilijker om (kosten)verantwoord kredietbescherming te vinden om de risico’s bij een transactie af te dekken. Traditionele oplossingen, zoals een kredietverzekering, bieden niet altijd uitkomst.

Financiële garantie
Voor de transacties die u niet kunt verzekeren, zijn er echter wel degelijk mogelijkheden om het kredietrisico af te dekken. Dit zijn geen verzekeringsinstrumenten, maar financiële garanties die gebruikt kunnen worden om kredietrisico’s te managen. Deze oplossingen worden dan ook niet aangeboden door verzekeraars, maar door internationale grootbanken en investeerders. Met een juist gebruik dienen deze oplossingen hetzelfde doel als een verzekeringsproduct, de overdracht van het kredietrisico.

Randvoorwaarden
Een stap naar kapitaalmarktoplossingen, dient u echter weloverwogen te maken. Er geldt een aantal randvoorwaarden om tot een passende oplossing te komen. Zo is specialistische kennis vereist, evenals de juiste juridische documentatie. Zaken waar u verder rekening mee moet houden zijn de waarderingsgrondslagen, de omgang met het basisrisico, de toepassing van onderliggende zekerheden en de samenstelling van kapitaalkrachtige risicodragers. Als u dat inzichtelijk heeft, kunt u oplossingen uit de kapitaalmarkt gebruiken om kredietrisico’s te managen.  

Deel 2

Kapitaalmarktoplossingen

Voorbeelden van kapitaalmarktoplossingen die in plaats van of aanvullend aan verzekeringsinstrumenten mogelijk zijn, zijn de Credit Default Swap en de meer innovatieve Receivable Put.

Credit default swap (CDS)
Een CDS is een overeenkomst tussen de koper van de kredietbescherming (protection buyer) en de verstrekker van de garantie (protection seller). In dit contract wordt het kredietrisico dat de koper loopt op een derde partij (reference entity) overgedragen aan de garantieverstrekker. Een CDS is dan ook een bilateraal derivatencontract. Om het kredietrisico te beoordelen is in elk CDS-contract een referentie nodig in de vorm van een lening. Deze referentielening is vaak een verhandelbare obligatie waaruit verplichtingen ontstaan, maar kan ook een ander onderliggend contract zijn van waaruit schuldpositie ontstaan.
__________________________________________________________________________________
Rekent u nog op ononderbroken financiering?
Voorziet u een (her)financieringsbehoefte? Het is nu tijd om de alternatieven te onderzoeken en de continuïteit en groei van uw onderneming veilig te stellen. Volg de Masterclass Alternatieve Financieringsvormen. Voorkom risico's en ontdek alternatieve financieringsbronnen. Meld u hier direct aan.
__________________________________________________________________________________

Werking van een CDS in de basis
- Gedurende de looptijd van het contract doet de protection buyer periodieke betalingen (fee / premie) aan de protection seller;
- In ruil hiervoor ontvangt de protection buyer bescherming op het moment dat de reference entity haar betalingsverplichtingen op de referentielening niet kan nakomen;
- In dat geval wordt de protection buyer gecompenseerd voor het verlies door de protection seller.

Dit is bijvoorbeeld aan de orde bij standaard kredietgebeurtenissen ("credit events") zoals een faillissement, het niet nakomen van schuldverplichtingen of bij herstructurering van schulden.


####


De protection buyer ontvangt het uit te keren bedrag waarover premie wordt betaald minus de resterende waarde ("recovery value") van de refentielening. Dit wordt de recovery value genoemd omdat de onderliggende refentielening mogelijk nog een waarde vertegenwoordigt. De protection seller wordt in feite eigenaar van de refentie¬lening en zal proberen een zo hoog mogelijk regres te krijgen.

Basisrisico
Een factuur is in feite het bewijs dat er een levering van een dienst of product heeft plaatsgevonden waardoor er een schuldpositie en dus een kredietrisico ontstaat. Zolang de schuldpositie (bijvoorbeeld de factuur) niet betaald is, bestaat het risico dat er schade ontstaat, bijvoorbeeld als gevolg van een faillissement.

Om het risico op niet betaalde facturen af te dekken met een CDS dient u rekening te houden met de waarde van uw factuur ten opzichte van de referentielening in het CDS-contract. De uitkering onder een CDS is namelijk afhankelijk van de marktwaarde van een obligatie na het faillissement. Zodra uw factuur minder waard is na een faillissement dan de obligatie, ontstaat er een mismatch tussen het werkelijke verlies op de niet-betaalde factuur en de uitkering onder het CDS-contract. Dat wordt het basisrisico genoemd. De Receivable Put biedt hiervoor een uitkomst en zorgt voor een directe bescherming tegen het verlies op niet-betaalde facturen.

Voordelen
- De verhandelbaarheid en efficiënte prijsvorming maken de CDS een effectief instrument om een gehele portefeuille of juist concentratierisico’s af te dekken.
- Dekking is mogelijk tegen marktprijs tot op het moment van een credit event.
- Kan bescherming bieden voor relatief lange looptijden (>1 jaar).

Nadelen
- CDS-producten zijn over het algemeen alleen beschikbaar op bedrijven die liquide, verhandelbare obligaties of leningen hebben uitgegeven.
- Er is tijd nodig om de benodigde procedures te doorlopen: CDS-contracten zijn derivaten en vereisen specifieke accounting regels (mark-to-market) en een International Swap and Derivatives Association ("ISDA") overeenkomst.
- Het verlies op uitstaande handelsvorderingen is veelal groter dan de uitkering onder een CDS. Deze imperfectie wordt het basisrisico genoemd.
__________________________________________________________________________________
Rekent u nog op ononderbroken financiering?
Voorziet u een (her)financieringsbehoefte? Het is nu tijd om de alternatieven te onderzoeken en de continuïteit en groei van uw onderneming veilig te stellen. Volg de Masterclass Alternatieve Financieringsvormen. Voorkom risico's en ontdek alternatieve financieringsbronnen. Meld u hier direct aan.
__________________________________________________________________________________

Receivable Put ("RP")
De RP is een financieel instrument dat de leverancier het recht geeft om zijn vorderingen over te dragen aan een bank of investeerder zodra een klant de contractuele betalingen niet kan nakomen. Deze risico-overdracht geldt gedurende de looptijd van het contract en biedt bescherming en zekerheid van betaling. Het aangaan van een RP is daardoor een effectieve manier om kredietrisico’s te managen.

Werking RP
- Is er sprake van faillissement of betaalt een klant om een andere reden niet? Het bedrijf dat de RP heeft aangekocht informeert dan de bank welke facturen men wil overdragen. Het totaalbedrag aan over te dragen facturen mag hierbij niet hoger zijn dan de in het contract bepaalde hoofdsom;
- Vervolgens worden de vorderingen als geldig bestempeld. Vaak is dit al gebeurd via een geautomatiseerd proces waarbij de klant de factuur accepteert en daarmee als geldig verklaart. Als er commerciële disputen zijn over een factuur, zullen deze eerst onderling moeten worden opgelost, voordat de factuur in aanmerking komt voor een uitkering. Een dispuut kan ontstaan wanneer er bijvoorbeeld blauwe auto’s worden gefactureerd terwijl er gele zijn geleverd;
- Is de geldigheid in orde, dan wordt de leverancier uitbetaald tegen een vooraf bepaald bedrag.

De RP is geen derivaat zoals een CDS en biedt de mogelijkheid tot een 100% volledige financiële garantie op factuurniveau. De RP kan zo gestructureerd worden dat deze perfect aansluit bij uw behoefte als leverancier. Zo kunnen de termijn, de dekking en mate van uitbetaling worden aangepast aan uw wensen. Een dynamische dekking kan bijvoorbeeld ingezet worden om rekening te houden met seizoensinvloeden of deelbetalingen waarbij het kredietrisico gedurende de looptijd van het contract afloopt.

Een RP-oplossing is vooral geschikt bij uitstaande vorderingen boven de 1 miljoen euro en om dekking te bieden op bedrijven met publiek verhandelbare schuldpapieren of volledig beschikbare financiële informatie. De oplossingen zijn niet gerelateerd aan de sector waar het bedrijf zich in bevindt. RP-instrumenten zijn niet alleen inzetbaar op factuurniveau, maar kunnen ook een financiële garantie bieden of gecombineerd worden met verzekeringsinstrumenten. Daarmee is een dergelijke financiële garantie bijvoorbeeld ook inzetbaar om toekomstige nog niet gefactureerde schuldvorderingen over te dragen. Binnen investeringstrajecten kan dit goed van pas komen.

Voordelen
• Bescherming is onvoorwaardelijk en niet-intrekbaar gedurende de looptijd van het contract.
• Het instrument biedt tot 100% bescherming op de hoofdsom.
• Looptijd van 6 maanden tot 5 jaar en kan daarmee strategisch worden ingezet om de bedrijfsvoering te ondersteunen.
• Beschermingsmogelijkheden op een hoofdsom tussen 1 miljoen en 500 miljoen euro.
• Mogelijkheden om op maat gemaakte contracten te maken.
• Sterke rating van de protection seller.

Nadelen
• Een RP-oplossing is vaak prijzig ten opzichte van verzekeringsoplossingen of CDS.
• Niet op elk onderliggend kredietrisico kan een RP worden geschreven.
• De RP dekt geen vermoedelijke insolventie, maar keert pas uit in geval van een credit event.
• De premie moet worden betaald over de ingekochte dekking, niet over het feitelijke openstaande saldo.

Raamwerk voor kapitaalmarktinstrumenten
Omdat de prijs van de beschreven kapitaalmarktinstrumenten mede wordt gedreven door de markt, is het belangrijk tijdig een raamwerk neer te zetten dat aansluit bij de behoeften van uw onderneming. Dit raamwerk geeft dan tevens de mogelijkheid om diverse klanten te monitoren en direct onvoorwaardelijke bescherming in te kopen wanneer noodzakelijk.

Timing
De timing van het aangaan van de financiële garantie kan cruciaal zijn. De markt voor dergelijke kredietbeschermingsoplossingen kent een sterke golfbeweging. Te laat (op de piek) bescherming inkopen, is niet efficiënt. Door in het ‘dal’ in te kopen voor de lange termijn kan een bedrijf zich efficiënt door de golfbewegingen van de markt bewegen. Continue monito¬ring van de kredietwaardigheid en de prijsstelling voor het afdekken van strategische kredietrisico’s is dan ook belangrijk.
Conclusie

Door proactief én strategisch gebruik te maken van de juiste instrumenten om kredietrisico's te managen en de bedrijfsvoering te ondersteunen, kan een onderneming een concurrentieverschil maken. De onderstaande stappen geven daartoe een aanzet:
• Identificeer en monitor continu de strategische kredietrisico’s.
• Weet welke mogelijkheden er zijn om deze risico’s over te dragen.
• Bepaal de criteria wanneer deze risico’s worden overgedragen.
• Bepaal welke instrumenten zich het best lenen voor de betreffende situatie.
• Win tijdig advies in met betrekking tot risicotechnische en juridische implicaties van de bescherming.
• Zet een structuur neer waarmee snel en efficiënt kredietrisico’s kunnen worden overgedragen.
• Ondersteun uw commerciële doelstelling met de inzet van de juiste middelen die passen binnen de marges van uw bedrijfsvoering.

Auteur: Floris Hollestelle is werkzaam bij de afdelingen Aon Trade Credit - Capital Markets en Aon Benfield Securities en is verantwoordelijk voor het leveren van kredietoplossingen vanuit de kapitaalmarkt.