Als reactie op het onderzoek dat De Nederlandsche Bank (DNB) woensdag publiceerde over het beleggingsbeleid van pensioenfondsen, pleit onafhankelijke risico-adviseur Aon Consulting ervoor dat DNB haar toezichtbeleid aanscherpt. Dit creëert meer duidelijkheid voor de pensioensector.

Een van de elementen in dit beleid zou een anticyclisch reservebeleid moeten zijn, zodat pensioenfondsen voortaan beter kunnen anticiperen op bijzondere economische omstandigheden.

Volgens Rajish Sagoenie, Executive Director bij Aon Consulting, geeft het onderzoek daarnaast een beeld dat genuanceerd kan worden. ‘Niemand kon vermoeden dat de economische crisis in deze omvang zou plaatshebben waardoor de solvabiliteitsbuffers werden overschreden. Bij de interpretatie van de uitkomsten van het DNB-onderzoek, moet hier rekening mee worden gehouden.’


Duidelijke keuze

DNB doet er goed aan om te kiezen voor een ‘rule based’ of een ‘principle based’ beleid, zo stelt Aon Consulting. Aon pleit voor een keuze voor een ‘principle based’ beleid. Door de risico’s van tevoren goed in te schatten en risicomanagement toe te passen, kunnen pensioenfondsen passende beheersmaatregelen nemen en hun integriteit beter zichtbaar maken. Hierdoor zal er sprake zijn van een sterker risicobewustzijn bij bestuurders van pensioenfondsen, wat weer leidt tot gedegen besluitvorming. Als dit alles wordt ondersteund met betere managementinformatie, hebben zowel het pensioenfonds, de deelnemers als DNB beter inzicht in de stand van zaken.

Een ander element van het principle based beleid is dat het ook de mogelijkheid biedt voor een anticyclisch reservebeleid voor pensioenfondsen. ‘Als de dekkingsgraad binnen een pensioenfonds goed is en de economische situatie het toelaat, zou DNB best hogere buffers mogen stellen en pensioenfondsen meer risicovolle beleggingen kunnen doen. Wanneer de economie verslechtert, moeten er minder risico’s worden genomen. Daartegenover kan DNB lagere eisen stellen voor de solvabiliteitsbuffers om pensioenfondsen lucht te geven in economisch slechtere tijden. Veel meer maatwerk dus’, aldus Sagoenie.


Aanscherping van risicomodellen

Sagoenie wijst erop dat een relatief groot aantal pensioenfondsen, met een professionele beleggingsafdeling en een professioneel risicomanagement, op zijn minst even hard zijn getroffen als hun kleinere branchegenoten. Het is de vraag of de professionals van deze grote pensioenfondsen het vooraf niet goed hebben gezien. Het FTK (Financieel Toetsingskader) heeft een zeer belangrijke bijdrage geleverd om de 'veldslag' te beperken, anders was de schade wellicht groter geweest. Toch is alleen een aanscherping van het risicomanagement en FTK geen wondermiddel voor de problemen. ‘Er is aanscherping van de risicomodellen zelf nodig’, aldus Sagoenie. ‘Slechte scenario’s moeten meer bestuurlijke aandacht krijgen. Het is belangrijk dat hier inzicht in wordt verkregen en goed over gecommuniceerd wordt. Verbeterde governance structuur en risicobeheersing zijn hierbij onontbeerlijk.’