Waarderen in crisistijd is kunst en geen kunde

Vrijwel iedereen die actief is in de financiële dienstverlening, herinnert zich uit zijn opleiding de berekeningen om de waarde te bepalen van bedrijven uit standaardwerken als McKinsey's 'Valuation - Measuring and Managing the Value of Companies'. Ook voor mensen die wat verder zijn in hun carrière, zijn er goede opleidingen Business Valuation te volgen, waarin berekening van de waarde van een bedrijf aan de hand van verschillende waarderingsmethoden centraal staat.


Het is in ons vak natuurlijk van belang dat we die berekeningen blijven maken, want ze geven ons het noodzakelijke inzicht in de kasstromen en de belangrijkste value drivers. Inzichten van vandaag hebben vooral waarde voor de korte termijn. Waarderingsmodellen bevatten echter veelal projecties die wel tien jaar vooruitgaan. Een blik in de krant maakt duidelijk dat het onmogelijk is om zover vooruit te kijken. We kunnen wetenschappelijk verantwoord een disconteringsvoet berekenen, maar voorspellen of de euro wel of niet valt of welke groei of krimp we reëel kunnen verwachten, is andere koek.

Waarderen in crisistijd is meer dan ooit een kunst en geen kunde. Ook in goede economische tijden hadden de waarderingsberekeningen al hun beperkingen, zo kunnen we achteraf zien. Op basis van veel te optimistische inschattingen zijn in het verleden overnames gedaan waarvan we jaren later kunnen zeggen dat de prijs veel te hoog is geweest. Kijk naar automatiseerder Getronics, die aan de vooravond van de dotcom-crisis nog even 4 miljard gulden neertelde voor de aankoop van ICT-bedrijf Wang Global. En Numico, dat fors investeerde in de markt voor voedingssupplementen en vitaminepillen met de aankoop van Rexall Sundown, wat toen werd gezien als een veelbelovende groeimarkt, maar dat achteraf niet bleek te zijn.

En kijk naar de Nederlandse netbeheerder Tennet, die in korte tijd een aantal dure overnames deed, onder meer in Duitsland, vanuit de gedachte zekere inkomsten te hebben op het elektriciteitsnet. Vorig jaar moest Tennet uiteindelijk de alarmklok luiden vanwege stijgende investeringslasten, onder druk gezet door de tariefstelling vanuit de overheid. Kortom, het plaatje is totaal veranderd.
__________________________________________________________________________________
Krijgt u wel genoeg geld voor de aandelen van uw bedrijf bij verkoop?
Hoe weet u dat u als koper niet te veel betaalt? De cursus Business Valuation geeft praktische antwoorden op deze en andere vragen als: hoe berekent u de juiste waarde van een bedrijf en hoe overtuigt u anderen ervan dat dit de juiste prijs is? Klik hier voor cursusdata en inschrijven.
__________________________________________________________________________________

De voorbeelden laten ons zien dat we niet te veel waarde mogen hechten aan de vertrouwde rekenmodellen die pretenderen tien jaar vooruit te kunnen kijken. In de huidige overnamemarkt moeten we veel meer letten op de ‘zachte’ kant van het vak, op kennis die we meestal niet hebben meegekregen in de opleiding. Het gaat om een soort zesde zintuig dat we hebben opgebouwd door jarenlange ervaring met het verkopen van bedrijven, het vermogen om met overzicht te kijken naar een bepaalde branche en naar de aannames die onder de modellen liggen. Daar komt alles samen.

Kennis uit de schoolboeken, en ervaring en gevoel voor de branche. Wij zien dat ervaren kopers dat vaak ook beseffen. Zij houden het simpel en zetten, afhankelijk van de branche, een multiple van 5 tot 7 maal op het houdbare bedrijfsresultaat naar de toekomst toe. In een groeimarkt mag er een multipeltje bij en in een krimpende mark gaat er eentje af. Houdbare winst is iets wat we voor de komende twee tot drie jaar realistisch achten. Een dergelijke inschatting maken is al moeilijk genoeg. Een bijkomend voordeel is wel dat we de uitkomst aan iedereen eenvoudig kunnen uitleggen. Wel zo handig voor wie niet heeft doorgeleerd in bedrijfswaarderingen!