Hoewel we pas vijftien jaar van deze eeuw hebben meegemaakt, kunnen we nu al wel constateren dat de veranderingen deze jaren groter zijn dan in de hele vorige eeuw. Het begon met de faillissementen van Worldcom en Enron, gevolgd door de financiële crisis vanaf 2007. Daarnaast zijn er drie grote trends waarneembaar in de wereld: informatisering, mondialisering en horizontalisering.

Over de laatste trend verscheen op 15 februari een interessante aflevering van Tegenlicht: Het einde van de manager. Wat betekent dit voor de financieel manager? Tegen welke uitdagingen loopt de financieel manager aan in de 21e eeuw?

Hieronder lees je vier uitdagingen, die de financieel manager aan moet gaan, om klaar te zijn voor de trends van de 21e eeuw en het oude angstparadigma in te ruilen voor een paradigma van vertrouwen met erkenning voor de maatschappelijke en spirituele evolutie.

1. Leidinggeven aan een nieuwe generatie
Er is nogal een verschil tussen hoe de huidige financieel managers tegen leidinggeven aankijken en de toekomstige generatie. De huidige manager is vooral bezig met het uitzetten van de richting en te zorgen voor heldere doelen en daarnaar te handelen. De toekomstige generatie ziet een leider vooral als empatisch en een motivator en verwacht daarbij meer openheid, flexibiliteit en passie.

2. Focus
Big data is hot. Maar kun je uit die enorme berg aan gegevens wel de juiste informatie halen? Focus is dus belangrijk. Maar pas op voor oogkleppen. U heeft vast wel eens het filmpje gezien, waarbij u moest tellen hoe vaak de bal werd overgespeeld door een team met witte kleding. Tegelijkertijd loopt er een gorilla door het beeld, slaat zich nog even op de borst en verdwijnt weer. 

Volgens Chabris en Simons, bedenkers van deze onzichtbare gorilla, denken we dat we veel meer zien dan we daadwerkelijk waarnemen. Ook denken we dat we meer weten dan we werkelijk doen, of meer onthouden dan echt zo is. Deze overtuigingen zijn echter hardnekkig en kunnen leiden tot zelfoverschatting, selectieve waarneming en valse intuïtie. Zeker voor de financieel manager kan dit zeer schadelijk zijn.

3. Ratio of gevoel
Financieel managers zijn bovenal rationele mensen. Het bedrijfseconomisch geweten. De maandrapportages, de balanced scorecard en de KPI’s zijn de enige waarheid. Het gevoel is daaraan ongeschikt. Om als financieel manager te groeien van de klassieke boekhouder tot een volwaardige business partner, is het nodig om meer gevoel en intuïtie toe te laten. Laten we stoppen met spreadsheetmanagement en ruimte geven aan creativiteit en vernieuwing.

4. Omgaan met dilemma’s
Als financieel manager en lid en/of sparring partner van het managementteam heb je dagelijks te maken met meerdere tegenstellingen. De twee kerndilemma’s waar een financieel manager mee te maken krijgt zijn: in control versus in business en korte termijn versus lange termijn. 

Deze tegenstellingen leiden tot vier mogelijke rollen voor de financieel manager en de CFO: beheerser van de business, resultaatverbeteraar, resultaatvoorspeller en bouwer van de business. Zeker een CFO moet elk van deze vier rollen kunnen uitvoeren. Afhankelijk van de huidige situatie en het toekomstbeeld zal de ene rol meer aandacht krijgen dan de andere.

Hoe ga jij om met deze uitdagingen?

John Cornelisse is trainer en life coach bij Centrum voor Persoonlijk Leiderschap. Hij inspireert ambitieuze, hoogopgeleide finance professionals om in vijf stappen te groeien in hun persoonlijk leiderschap. Voordat hij trainer werd, heeft hij ruim 15 jaar gewerkt als finance professional en (interim) finance manager.