Europese CFO's nog altijd pessimistisch

Het vertrouwen in de economie herstelt in Europa minder snel dan in Azië en Amerika. Onder Europese senior finance executives overheersen de pessimisten nog altijd de optimisten. Dit blijkt uit de laatste CFO Survey van CFO Europe, De Universiteit van Tilburg en Duke University (Durham, North Carolina).

De CFO Global Business Outlook Survey wordt elk kwartaal gehouden, ditmaal onder 1,309 CFO’s van uiteenlopende private bedrijven en overheidsinstellingen, over hun verwachtingen van hun regionale economieën en bedrijven.

Chief Financial Officers wereldwijd meer hebben meer vertrouwen in geest, dan in de praktijk. Voor de komende maanden staan substantiële besparingen op het programma in zowel banen als in investeringen.

Het optimisme onder CFO’s is vergeleken met het vorige kwartaal iets verbeterd. Wel is het aantal pessimisten in Europa nog altijd overheersend. In Azië en Amerika is de balans naar overwegend optimistisch omgeslagen.

Finance chiefs geloven dat hun nationale economieën niet zullen herstellen voor nog tenminste 12 maanden. Ze verwachten dat inkomsten, uitgaven en werkgelegenheid zullen afnemen gedurende het komende jaar. De forecast is een jaarlijks verlies van 15% in omzet, 6% in werkgelegenheid en 11% in uitgaven. In andere delen van de wereld zijn de verwachtingen even negatief. Alleen de verwachte daling in omzet is in Europa ernstiger.

De belangrijkste externe zorgen van CFO’s blijven vraaguitval van consumenten en een bevroren markt voor kredietverstrekking. Volgens 40% van de Europese respondenten zijn condities voor kredietverstrekking verslechterd in 2009, vergeleken met 11% die meent dat het verbeterd is. Intern maken CFO’s zich ernstig zorgen over hun vermogen om resultaten te forecasten en hun werkkapitaalbeheer.

Wel hebben bedrijven gemiddeld 4% meer liquide middelen op de balans ten opzichte van vorig jaar. Aangezien de kosten van krediet zijn toegenomen en de beschikbaarheid afneemt, zijn bedrijven op zoek naar alternatieve vormen van financiering en proberen ze zoveel mogelijk kosten te besparen.

De belangrijkste strategische focus van CFO’s is groei van de inkomsten, en verlaging van directe en indirecte kosten. Om kosten te besparen, verwachten bedrijven bijna 17% minder dividend uit te betalen dan in de laatste 12 maanden, zullen de kapitaaluitgaven met 11 % afnemen en gaan ze snijden in uitgaven aan onder meer technologie (-4,56%) en marketing (-8,95%).

Bijna 70% van de CFO’s onderhandelt met banken en toeleveranciers over leverings- en betalingsvoorwaarden, respectievelijk 24,7% en 57% met succes. Om de consumentenvraag te stimuleren, geeft 45% van de bedrijven kortingen aan klanten, of hanteert soepelere voorwaarden zoals een langere betalingstermijn. Bij 73% van de bedrijven die dergelijke voorwaarden hanteren, veroorzaakt dit financiële zorgen, in 9% van de gevallen zelfs financiële problemen.

35,2% van de Europese bedrijven ziet een (kleine) toename in het aantal orders ten opzichte van het vorige kwartaal. 53,2% van deze orders is afkomstig uit eigen land, 24,1% uit andere Europese landen, 26,6% uit Azië en 11,4% uit de VS. De invloed van de aantrekkende economie in de VS en Azië is dan ook duidelijk zichtbaar.

Relatief gezien is het Europese optimisme in het tweede kwartaal van 2009 toegenomen. 30% van de CFO’s is optimistischer over de vooruitzichten van hun regionale economie. In het eerste kwartaal van dit jaar was dit nog slechts 8%.

‘Hoewel we duidelijke tekenen van herstel zien, geeft de survey ook aan dat we nog geduld moeten hebben’, stelt Kees Koedijk, decaan van de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen van de Universiteit van Tilburg. ‘De indicatoren zijn positief, maar wijdverbreide kostenbesparingen en aanhoudende onrust op de kredietmarkten suggereren dat het herstel op zijn hoogst geleidelijk zal zijn.’