Beursfondsen onvoldoende transparant over risico's

De Europese Transparantierichtlijn, die begin dit jaar in Nederland van kracht is geworden, heeft vooralsnog in beperkte mate verbetering gebracht in de wijze en de kwaliteit van financiële rapportage door beursfondsen.

Uit onderzoek van KPMG naar de invoering van de richtlijn in de halfjaarberichten van 50 Nederlandse beursfondsen blijkt dat er grote verschillen bestaan naar de wijze waarop de bedrijven de Transparantierichtlijn hebben geïmplementeerd.

‘Met name ten aanzien van het inzichtelijk maken van risico’s en onzekerheden zien we grote verschillen’, zegt Guus van Eimeren, partner bij KPMG Accounting Advisory Services.

‘Daarnaast hebben wij de primaire gebruikers van deze informatie, zoals analisten en fondsbeheerders, gevraagd naar hun mening over de toenemende regulering in het algemeen en het effect van de Transparantierichtlijn in het bijzonder. Hoewel deze groep primaire gebruikers bij aanvang van ons onderzoek niet of nauwelijks op de hoogte bleek van het bestaan van de richtlijn, onderschrijven zij het doel en de principes van de Transparantierichtlijn. Er bestaat echter een duidelijke zorg voor een te vergaande juridisering van het financiële verslaggevingproces. Analisten en fondsbeheerders zijn het er over eens dat een verdergaande juridisering juist leidt tot verschraling van de financiële verslaggeving door een vermindering van de transparantie. Om het proces van verdergaande juridisering te keren is het van belang dat er een open dialoog blijft bestaan tussen alle betrokken partijen inclusief de AFM en de betrokken accountants.’


Beperkt inzicht

Uit het onderzoek van KPMG blijkt dat de gebruikers van het jaarverslag veel waarde hechten aan een risicoparagraaf die specifieke en kwantitatieve informatie geeft.

Van Eimeren: ‘Uit het onderzoek blijkt echter dat veel bedrijven deze risico’s niet specifiek behandelen, maar verwijzen naar de algemene risk paragraaf in het jaarverslag over 2008. Dit laatste is illustratief voor de verdergaande juridisering van verslaggeving. Daarnaast is het de vraag of de bedrijven hiermee tegemoet komen aan de Transparantierichtlijn. De richtlijn vereist immers dat bedrijven inzicht geven in de risico’s en onzekerheden die zij de komende zes maanden verwachten. De informatievoorziening over risico’s in het jaarverslag is echter veel algemener van aard. In het licht van de huidige economische omstandigheden zou je dan ook verwachten dat de bedrijven meer oog zouden hebben voor het zichtbaar maken van de risico’s en onzekerheden. De meeste bedrijven blijken hier echter nog beperkt inzicht in te geven.’


Verantwoordelijkheidsverklaring

Een belangrijk nieuw onderdeel van zowel de jaarlijkse- als halfjaarlijkse financiële verslaggeving is de ‘verantwoordelijkheidsverklaring’ van het bestuur, waarin zij onder meer verklaart dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de activa, de passiva, de financiële positie en winst of verlies en de gezamenlijk in de consolidatie opgenomen ondernemingen.

De ondervraagde groep analisten en fondsbeheerders vinden deze verplichting over het algemeen een overbodige regulering. ‘Als wij er niet van uit kunnen gaan dat het bestuur naar eer en geweten rapporteert dan moeten we ons toch werkelijk af gaan vragen waar de wereld naar toe gaat.’